øþVe vuLxj - ‘ai;Lg bnt«Çþ¥ suJe vzfthYv rVÕbLþk r’ø’Nol mkCt¤u Au

bntCth; rmrhgj vAe Duh Duh òKe;t :gujt øþVe vuLxj (Nfwrlbtbt) ytsftj ai;Lg bnt«Çþlt SJl vh yt"trh; rVÕbLþk r’ø’Nol fhe hÌtt Au. rlbto;t vJlfwbthle yt rVÕbbtk ai;Lg bnt«Çþle BþÏg ÇËrbft ftujft;tlt ckdt¤e yrClu;t mtrnc auxhS CsJu Au. bæþ, dsuL÷ atintK, mael Fuzufh, vuLxj, Mþ"eh ’¤Je, ler;N Cthîts vK rVÕbbtk Au. ’tuZ fhtuzlt csuxJt¤e yt rVÕblt de;fth-mkde;fth hJeL÷ sil Au.

ai;Lg bnt«Çþle bn•tt mbòJ;t vuLxj fnu Au fu ‘‘mti òKu Au fu Cth;eg mbts fuJe he;u ytæþrlf;t, y~jej;tlt yk"fth Jzu Duhtgtu Au. mkMfthtu:e fuJtuu y¤dtu :E hÌttu Au. ai;Lg bnt«Çþ yuxjus ytslt gwdbtk yðgk; mtk«; Au.

mbts ylu ytslt btlJlu yublt SJlbtk:e «uhKt jE c’jtJtle ;f b¤Nu.

ytsle vuZe yublu f’ta ltb:e s òK;e nNu. yublt SJl ylu ftgtuo rJNu ßJÕju s ftuElu Fch nNu.

bnt«Çþ ytsug ytvKtk vtXâ ÃþM;ftubtk yt’hvtºt M:tl "htJu Au. yug btLg fu yublt rJNu ytvKe vtmu yr"f]; btrn;e ytuAe Au. yubtkgu ytsle vuZe Ctøgu s òK;e nNu fu ai;Lg bnt«Çþ CdJtl f]»Klt s yJ;th n ;t. yturhMmtbtk ’h J»tuo bnt«Çþle sdLlt: gtºtt ftZJtltu rNhM;tu Au ylu jtÏFtu C¾;tu yt gtºttbtk mtbuj :tg Au.

‘sdLlt:' ltblu c’ju ai;Lg bnt«Çþlu ltbu s gtºtt Nt btxu htFe yuJt «§lt sJtcbtk vuLxj fnu Au, ‘‘f]»Klt yluf ltbbtkLþk yuf sdLlt: vK Au. bnt«Çþyu ftujft;tbtk sLb je"tu ylu yz;tjeN J»tole ôbhu Ãþhebtk mbtr" je"e. yubLþk JtM;rJf ltb ;tu rlbtE nðþk. ;uytu f]»K CdJtlLþk s Yv n;t ;u:e ;uytu sdLlt:lt ltbu òKe;t :gt.''

;bu yublt abðfthtu ylu Wv’uNtu vz’u ’NtoJNtu?

ai;Lg bnt«Çþ btºt rVÕb s l:e. vtkamtu J»to ÃËJuo yJ;th "thK fhlth yt mk;Lþk SJl ’Nol Au. ybu bnt«Çþlt sLb ylu SJllu yuf ~þ»f ztu¾âwbuLxhe l cltJ;t yublt SJllt «uhKt’tge «mkdtuu vz’u W;thJt ytðþh Aeyu.

mntgf r’ø’Nof ;hefu buk yua.yum. hJij, hrJatuvht, htnwj hJij ylu hts fÃËh suJt r’ødòu mt:u ftb fGþO Au. yt c"t øþhwytu vtmu:e NeÏgtu Awk fu r’ø’Nof ;hefu yu rJ»tg juJtu sulu «btrKf;t:e «Mðþ; fhe Nftu ßgthu rlbto;t vJl fwbthu yt rVÕblt r’ø’Nolltu «M;tJ ytÃgtu ðgthu buk yuble vtmu yuf mÃ;tnltu mbg btøgtu. yu ’hrbgtl ytðbbk:l ylu bnt«Çþlt SJl vh yt"trh; ÃþM;ftuLþk yæggl fGþO ßgthu Ft;he :E dE fu nwk yublt Ôg¾;ðJlu Lgtg ytve NfeN ðgthu s buk nt vtze. r’ø’Nofltu ytðbrJµtm ÷Z ntug vAe òuFb fu zhltu «§ l:e hnu;tu. ceS Jt; vK sKtÔþk yt rVÕb bds:e ytuAe ylu Ó’g:e Jæþ cltJe hÌttu Awk. r’ø’Nof ;hefu bthe yt vnuje rVÕb Au. ylu ©u»X cltJJt bthtu yLþCJ ftbu jdtzeN.

bnt«Çþ ;hefu mtrnc auxhSlu rmju¾x fhJtLþk ftuE Ftm fthK òKJt btd;t øþVe CtE fnu Au, ‘‘nt, fthK fu bnt«Çþ ckdt¤btk sLbujt ylu yublt anuht vh mbd{ Ôg¾;ðJbtk ckdt¤le Atv ylu bnukf n;e ;u:e s ybu mtrnc auxhSle vmk’de fhe. yt rVÕbbtk bæþ vK jtkct ythmt vAe vtAe ytJe hne Au. rVÕbbtk bæþ bnt«Çþle bt;t cle Au. yuKu vtºtlu «CtJNt¤e cltÔGþk Au. ftuEvK yrCluºte btxu yt Bþ~fuj ÇËrbft Au.

ai;Lg bnt«Çþle fE rJrNÐ;t òKe;e n;e? ylu jtuftu yublt rJNu Ftm fub òK;t l:e?

fthK yublt rJNult d{k:tu ytuAt jFtgt Au. mk;bnk; fu ’uJe-’uJ;tytu rJNult ¿ttl-«mthbtk rVÕbtuyu vK bn•Jle ÇËrbft CsJe Au. rNzeo fu mtEctct rVÕb bltusfwbthu cltJe yu vAe ;uytu ’uN-rJ’uNtubtk òKe;t :gt. sg mk;tuu»tebtk (yle;t øþnt Vub) rVÕble yÇË;ÃËJo mV¤;t vAe mk;tu»te bt;tltu brnbt Duh Duh AJtgtu. ybthe rVÕb vAe ytJtu abðfth :E Nfu Au. sLb:e s bnt«ÇþLþk Ôg¾;ðJ y’TÇË; nðþk. sLb :;tk s vtuf BËfelu hz;t ylu nrh ytublt òv vAe s åËv :;tk. nwk abðfthtu l:e ’NtoJJtltu. ;uytu «Jaltu ’gt¤wk MJCtJ btlJ;t ylu mbtsmuJt :fe jtuftult r«g ylu ÃËßg cLgt n;t. ft~behe vkrz; r’ÂøJsg rmkn mt:u 19bu J»tuo yubltu NtMºtt:o :gtu n;tu. vtu;tle fwNtd{ çþrØ ylu ;ftuo:e bnt«Çþyu vkrz;Slu «CtrJ; fhe ’e"t. bnt«Çþltu ahKMvNo fhlthlu åþkcfeg ;hkdtule yLþÇËr; :;e. yufJth bnt«Çþlu :Gþk fu C¾;lt Ó’gbtk mbtElu òKe jW fu yu ~þk rJathu Au yubKu yuÔþk s fGþO vAe ~þk :Gþk yu rVÕbbtk òuJtle bò Au.

rVÕbltu cufz[tuv vtkamtu J»to vnujtkltu Au. r’ø’Nof ;hefu yult je"u Bþ~fuje l:e J;to;e?

òu yLþCJe l ntu; ;tu f’ta yuÔþk :t;. nwk J»ttuo Mþ"e budt rmrhgj bntCth; mt:u mkf¤tgtu n;tu. ytJtu c{uf z[tuv btht btxu mbMgt l:e.

~þk f]»Kle btVf bnt«Çþ vK ct¤jejtytu fh;tk?

nt, f]»Klu btFK ÏËc CtJðþk ;tu bnt«Çþlu beXtE. yuble jejtytu ylu yubltk bM;e;tuVtl beXtE btxu :;tk.

1953btk rlbto;t-r’ø’Nof rJsg Cèu ai;Lg bnt«Çþ cltJuje. vK Ftm mV¤;t lntu;e b¤e.

buk fÌtwk s Au fu yt rVÕb l:e. ybthwk rbNl Au ylu rbNlle mV¤;t-rl»V¤;tle vhJt Ntle?